Waar gehakt wordt, vallen spaanders

Is dat zo? En hoe acceptabel is dat eigenlijk in ons medische vak?

Ik heb twee keer meegemaakt dat iemand in mijn persoonlijke familiaire kring overleed mede doordat een medische collega de situatie niet goed genoeg had ingeschat.

Dat is nogal wat, voor alle betrokkenen. Het is zowel een zwaar lot voor familie en vrienden, als ook voor de betrokken arts(en). Op mij persoonlijk heeft dit een diepe indruk achtergelaten, deze confrontatie met een groot verlies dat voorkomen had kunnen worden. Ik heb me afgevraagd wat me te doen stond als familielid en wat ik zelf gedaan zou hebben in de schoenen van de betreffende arts.

Als medicus heb ik ook wel eens met de beste intenties gehandeld op een manier die uiteindelijk niet goed uitpakte voor de patiënt. Je mag er van uitgaan dat elke arts zich dat aantrekt, emoties als schaamte, schuldgevoel, gene, angst, afwijzing en frustratie passeren de revue. Het gevoel gefaald te hebben en niet goed genoeg te zijn als dokter heeft impact op je zelfvertrouwen. En als zich een volgende patiënt aandient met een vergelijkbaar ziektebeeld voel je de steek van de herinnering van hoe het een vorige keer afliep.

Met plaatsvervangende trots keek ik daarom naar de documentaire ‘de dokter onder vuur’. Ik heb diep respect voor de collega’s die op nationale televisie durven te vertellen over hun medische missers, wat er gebeurd is, hoe het ze bezig heeft gehouden en dat ze ervan geleerd hebben.

Mijns inziens worden we als artsen niet of te weinig voorbereid op gebeurtenissen die niet uitpakken zoals het bedoeld was, zoals een incident of als er schade berokkend wordt aan een patiënt. Dat is niet alleen mijn overtuiging. Jo Shapiro is een voorgangster die een professionele manier ontwikkelde van omgaan met fouten en opvang voor en door collega’s. Omdat ik hierin iets wil betekenen ben ik inmiddels door haar opgeleid en zowel binnen de landelijke KNO vereniging als in mijn ziekenhuis deelnemer van het ‘peer support team’; een team met empathische collega’s die niet alleen goed voor patiënten willen zorgen, maar ook voor elkaar. Als er iets niet goed gaat, is het makkelijk om een oordeel te vormen over de ander. Alleen ik denk dat we verder komen door onderling open en eerlijk te zijn, en net even dat beetje extra aandacht te hebben voor elkaar.

Voor meer informatie de link naar een interview met Jo Shapiro van Monique Bowman en Wout de Bruijne.